در طراحي يك سيستم امنيت فيزيكي – كه سيتم هاي نضارتي (surveillance) اعم از CCTV و يا IP camera در اين رده قرار دارند- متدولوژي هاي مشخصي از مراجع جهاني و يا منطقه اي نظير IEEE,ANSI,BS و استاندارد اروپا مطرح شده است كه به رغم وجود اختلاف جزيي در نحوه اجراي آن، روال و چهارچوب يكساني را مطرح مي نمايند. اساس اين متدولوژي و طراحي يك سيستم نظارتي بدين قرار است.

نياز سنجي اوليه (OR Level)

تبيين عمومي نيازهاي امنيتي

نياز سنجي ثانويه (OR Level 2)

تعريف دقيق نيازها

انتخاب تكنولوژي، توپولوژي شبكه جزئيات فني دوربين ها و ساير تجهيزات

تحويل نهايي سيستم ارزيابي كارايي تجهيزات نصب شده

ابتدا شرح نيازهاي آشكار و نهفته دپارتمانهاي مختلف ذينفع (Stake holders) در پروژه با استفاده از پرسشنامه نيازسنجي (OR checklist) بدست مي آيد. اين پرسشنامه (OR checklist) در اختيار قرار قرار مي گيرد. تا با مساعدت طراح نسبت به تكميل آن اقدام نمايند. ملاحظات هر ذينفع و اولويت بندي خواسته ها در تهيه يك ديدگاه منطقي از نيازهاي جمعي بسيار موثر است. از تركيب اين نيازمنديها و تعيين اولويتهاي جزيي، نيازمنديها و اولويت هاي كل طرح، صورت بندي خواهد شد.

اين پرسشنامه ها اساس طراحي قرار مي گيرند تا موثرترين و به صرفه ترين عملكرد سيستم مشخص شود. طرفهاي ذينفع پروژه در خلال تكميل پروژه در خلال تكميل پرسشنامه بايد مشاوره كاملي ارائه گردد و اطلاعات لازم در اختيارشان قرار گيرد. لازم است قبل از انجام مراحل بعدي تاييديه مسئولين ذيربط را براي اين بخش احراز نمود.

نياز سنجي ثانويه (OR level 2)

عموما دوربين ها براي نظارت بر فعاليت هاي انساني استفاده مي شود. اما وضوح تصوير براي كاربردهاي مختلف متفاوت است. براي مثال وضوح دوربين و در نتيجه پهناي باندي كه اشغال مي شود براي دوربيني كه براي نظارت بر ترافيك شهري و آگاهي از حجم تردد شهري استفاده مي شود، با دوربيني كه پليس راهنمايي براي قرائت پلاك اتومبيل خلافكار بكار مي گيرد و نيز دوربيني كه جهره فرد مجرم را براي پليس شهري محرز مي نمايد متفاوت مي باشد.

بر اساس آزمون كلاسيكي كه به استاندارد Rotakin معروف شده مشاهده و رصد نمودن سوژه ها را در چهار دسته تقسيم بندي مي نمايند و ترمينولوژي معين و تعريف شده اي را براي اين چهار گونه وضع نموده اند.

  1. نظارت (monitoring): وقتي است كه طول قامت يك سوژه منفرد معادل 5% طول تصوير صفحه مانيتور نظاذه گر را اشغال نمايد. در اين حالت نظاره گر قادر به تشخيص تعداد، جهت حركت و سرعت سوژه ها خواهد بود.
  2. آشكار سازي (detect): در اين حالت طول قامت سوژه 10% طول تصوير مانيتور را تشكيل مي دهد. با چنين تصويري مثلا بعد از اعلان هشدار يك سيستم حفاظت پيراموني ميتوان تشخيص داد كه آيا يك عامل انساني به ديواره تماس داشته يا جانوري تصادفا به آن برخورد كرده است.
  3. تشخيص (recognize): در اين وضعيت طول سوژه 50% طول مانيتور را شامل مي شود و مي توان با دقت نسبتا بالايي صاحب تصوير را با افرادي كه مي شناسيم وطابقت داد.
  4. شناسايي (identify): در اين حالت طول قامت سوژه 120% طول مانيتور مي باشد. و كيفيت تصوير و اجزاي پيكر او در حدي است كه بي ترديد مي توان شخص را شناسايي نمود. البته ميزان نور محيط و زاويه سوژه نسبت به دوربين نيز در اين امر دخيل است.

هدف از طرح اين مطلب بطلان اين نظريه است كه در بسياري از افراد ذينفع ولي غير كارشناس رسوب نموده است كه: خريد مدل هايي با وضوح بالاتر هميشه كمك به افزايش كارايي شخص نظاره گر مي نمايد.

واقعيت مطلب اين است كه بنابر نوع ماموريتي كه هر كدام از ذينفع هاي پروژه بر عهده دارند بايد نقطه ديد مناسب براي آنان محاسبه نمود و دوربين متناسب با اين كار را تعبيه نمد. بعلاوه انتخاب غلط دوربين با وضوح بالاي بدون توجيح فني، در ميزان پهناي باند مورد نياز، حجم ذخيره سازي و … تاثير گذار شده و هزينه هاي پروژه را بي جهت افزايش خواهد داد.

اين نياز به دو بخش تقسيم شده است:

در مرحله اول كه OR level 1 ناميده مي شود. چك ليستي در اختيار بخشهاي ذينغع قرار مي گيرد كه تحليل آن منجر به تعيين استراتژي و انتخاب تكنولوژي مناسب خواهد شد.

ترسيم تقشه محل

واضح سازي صورت مسئله

تهديدها، دارايي ها، مقتضيات امنيتي

ذينفع

مسئولين سايت امور حراست

ارزيابي

معيارهاي موفقيت

ميزان بازداري تامين سلامت پيگرد نفوذگر

تعيين موثرترين راهكار

هركدام از موارد فوق بحث هاي مفصلي را طلب مي نمايد كه در حداكثر ايجاز بيان گرديده است. پس از پايان مراحل نياز سنجي و مشخص شدن نيازمنديهاي كلي گروه مرحله آناليز طرح و اولويت بندي اجرايي آن انجام مي شود. بعلاوه تحليل مالي (financial analysis) نيز در اين مرحله بايد صورت گيرد تا بهترين تعدل بين بودجه و نيازها برقرار گردد. هزينه خريد تجهيزات، راه اندازي، آموزش پرسنل مسئول سيستم و تامين نگهداري آن، همگي بايد در اين مرحله ملحوظ گردد.

اطلاعات حاصل از تحليل طرح بايد اين توانايي را داشته باشد تا خريدار در مورد توانمند بودن سيتم پيشنهادي و قابل استفاده بودن آ» را براي حداقل يك دوره پنج ساله، قانع نمايد.

يكي از مواردي كه اين روزها محل مناقشه قرار گرفته است مقايسه ايست كه در ابتداي امر و قبل از نيازسنجي براي انتخاب دوربين IP و يا CCTV صورت مي گيرد. و طرفداران هر كدام از اين تكنولوژي ها دلايلي براي دفاع از محصولات خود ذكر مي نمايد. واقعيت مطلب از اين قرار است كه ورود دوربين IP مانند بسياري از تكنولوژي هايجديد نتوانسته است دوربين هاي CCTV را از دور خارج نمايد. چه از نظر تكنولوژيك و چه از نظر متدولوژي ارائه شده منحصرا اين نياز سنجي هاي ساماني است كه ما را ملزم به انتخاب يكي از دو تكنولوژي و يا حتي تلفيقي از هر دوي آنها براي اهداف سازمان خواهد نمود.

معيارهاي ارائه داده شده در تست Rotakin براي سيستم آنالوگ، PAL با وضوح تعريف شده 576 خط بدست آمده. در مورد سيستم هاي ديجيتال نيز معادل سازي آن بر مبناي شمارش pixel صورت گرفته است كه فعلا از طرح آن خودداري مي نماييم.

از پاسخگويي به سوالات چك ليست مرحله 2 نيازسنجي، جزئيات كافي جهت آناليز و طراحي سيستم مناسب بدست مي آيد. اين موارد را مي توان به شكل زير اختصارا بيان داشت.

تعريف دقيق صورت مسئله

جايگاهي كه حفاظت مي شود

محيط پيراموني، پاركينگ، قسمت پذيرش، صندوق مالي

فعاليت

دزدي، اوباشگري، حفظ نظم عمومي

هدف از مشاوره

شناسايي، آشكارسازي، نظارت

سرعت سوژه

قدم زدن

ثابت

متغيير